Een huwelijk is voor veel mensen een van de grootste stappen in hun leven. Je besluit officieel samen verder te gaan met de persoon van wie je houdt. In Nederland trouwen elk jaar tienduizenden stellen, maar wat dat precies inhoudt, weten lang niet alle mensen goed. Wat zijn de regels, wat zijn de kosten en wat verandert er eigenlijk als je in het huwelijksbootje stapt? In deze blog lees je er alles over.
Hoe een huwelijk juridisch in elkaar zit
Trouwen is in Nederland meer dan een feest. Het is een officiële overeenkomst die je sluit voor de wet. Je trouwt altijd eerst voor de gemeente, bij een ambtenaar van de burgerlijke stand. Een kerkelijke of religieuze ceremonie is mooi, maar heeft in Nederland geen juridische betekenis. Je moet minimaal 18 jaar oud zijn om te mogen trouwen. In bijzondere gevallen kan een minderjarige van 16 of 17 jaar met toestemming van een rechter trouwen, maar dat is uitzonderlijk. Je kunt ook niet trouwen met iemand die al getrouwd is. Dat is bigamie en dat is strafbaar. Broers, zussen en eerstegraads familieleden mogen niet met elkaar trouwen. Wie wil trouwen, geeft dit minimaal twee weken van tevoren op bij de gemeente. Dit heet de ondertrouw. Zonder die aanmelding mag de ceremonie niet plaatsvinden.
Gehuwd in gemeenschap van goederen of op huwelijkse voorwaarden
Sinds 2018 geldt in Nederland automatisch de beperkte gemeenschap van goederen als je trouwt zonder verdere afspraken. Dat betekent dat wat je samen opbouwt tijdens het verbintenis samen is, maar wat je daarvoor al had blijft van jou. Erfenissen en schenkingen die je ontvangt tijdens het huwelijk blijven ook van jou persoonlijk, tenzij de erflater of schenker dit anders heeft vastgelegd. Veel stellen maken huwelijkse voorwaarden. Daarin leg je samen vast hoe jullie met geld, bezittingen en schulden omgaan. Dit doe je bij de notaris, vóór of tijdens het huwelijk. Huwelijkse voorwaarden zijn niet alleen voor rijke mensen. Ze kunnen juist heel handig zijn als een van de partners ondernemer is, of als jullie allebei veel eigen bezit hebben. Een notaris kan je vertellen wat voor jouw situatie het beste past.
De kosten van trouwen in Nederland
Trouwen kost geld, maar hoeveel precies hangt sterk af van je eigen keuzes. De officiële ceremonie bij de gemeente is het goedkoopste. Sommige gemeenten bieden zelfs een gratis trouwmoment op vaste dagen. Wil je een eigen datum en tijd kiezen, dan betaal je al snel tussen de 100 en 500 euro aan gemeentekosten. De trouwdag zelf kan eenvoudig zijn met een kleine borrel thuis, maar veel stellen kiezen voor een uitgebreid feest met locatie, catering, fotograaf en bloemen. De gemiddelde bruiloft in Nederland kost rond de 15.000 euro, maar dat kan fors hoger of lager zijn. Trouwringen, trouwjurk of pak, uitnodigingen en vervoer komen er nog bovenop. Wie wil trouwen zonder grote kosten, kan prima kiezen voor een sobere ceremonie met een kleine groep naasten. Het gaat uiteindelijk om de belofte die je elkaar doet, niet om de omvang van het feest.
Wat er verandert na de trouwdag
Na de voltrekking van het huwelijk veranderen er een aantal praktische zaken. Je kunt de achternaam van je partner aannemen, je eigen naam houden of beide namen combineren. Dit regel je via de gemeente. Als getrouwd stel heb je bepaalde rechten tegenover elkaar, zoals het recht op erfopvolging. Als je partner overlijdt zonder testament, erft jij automatisch. Getrouwde partners hebben ook een onderhoudsplicht naar elkaar. Als het huwelijk eindigt in een echtscheiding, kan de rechter bepalen dat een van beiden alimentatie betaalt aan de ander. Fiscaal gezien kan trouwen ook gevolgen hebben. Getrouwde stellen kunnen in sommige gevallen als fiscale partners aangifte doen, wat soms voordelen oplevert bij de belastingen. Het is verstandig om dit na de trouwdag te controleren bij de Belastingdienst.
Veelgestelde vragen
Wat is het verschil tussen trouwen en een geregistreerd partnerschap?
Een geregistreerd partnerschap heeft in Nederland bijna dezelfde rechten en plichten als trouwen. Het grote verschil zit in de naam en de symboliek. Bij een geregistreerd partnerschap zijn de regels rondom ontbinding iets eenvoudiger: je hoeft niet altijd naar de rechter. Trouwen is voor veel mensen meer verbonden aan traditie en ceremonie, maar juridisch gezien lijken de twee sterk op elkaar.
Mag je in het buitenland trouwen en is dat geldig in Nederland?
Een huwelijk dat je in het buitenland sluit, is in Nederland in de meeste gevallen rechtsgeldig. Je moet het wel laten inschrijven in de Nederlandse basisregistratie. Dit doe je via de gemeente. Trouwen in het buitenland werkt anders per land, dus het is verstandig om je goed voor te bereiden en de regels van het betreffende land op te zoeken.
Kan een huwelijk worden ontbonden als er geen kinderen zijn?
Ja, een echtscheiding is mogelijk ongeacht of er kinderen zijn. Als er geen kinderen zijn, verloopt de procedure soms sneller. Je hebt altijd een advocaat nodig voor de scheiding, omdat een rechter de ontbinding moet uitspreken. Als beide partners het eens zijn over alle afspraken, spreken we van een echtscheiding met wederzijds goedvinden. Dat gaat vaak sneller en is goedkoper dan een conflictueuze scheiding.
Wat gebeurt er met schulden als je trouwt?
Schulden die je had vóór het huwelijk blijven in principe van jou persoonlijk, ook onder de beperkte gemeenschap van goederen. Schulden die je samen aangaat tijdens het huwelijk zijn wel gezamenlijk. Wil je voorkomen dat je verantwoordelijk bent voor schulden van je partner, dan kun je dit vastleggen in huwelijkse voorwaarden bij de notaris.
